22 نوامبر 2024•بهروزرسانی: 23 نوامبر 2024
لاهه / خبرگزاری آنادولو
دادگاه کیفری بینالمللی لاهه حکم بازداشت بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل و یوآو گالانت، وزیر دفاع سابق این کشور را به دلیل حملات بیوقفه به غزه صادر کرد.
این تصمیم از سوی کارشناسان حقوق بینالملل به عنوان گامی تاریخی و نقطه عطفی در عدالتخواهی مردم فلسطین توصیف میشود.
کارشناسان همچنین خاطرنشان کردند که این تصمیم میتواند به مصونیت طولانی مدت مقامات اسرائیلی پایان دهد.
- گامی تاریخی برای فلسطین
تریستینو مارینیلو، استاد حقوق در دانشگاه جان مورز لیورپول، اظهار داشت که این تصمیم برای قربانیان فلسطینی و جامعه بین المللی "تاریخی" است.
مارینیلو اظهار داشت که این تصمیم نتیجه سالها کار سازمانهای غیردولتی فلسطینی است که جنایات بینالمللی را مستند میکنند.
وی همچنین اظهار داشت که این تصمیم نشان دهنده ظرفیت دیوان بین المللی کیفری برای مقاومت در برابر فشارهای سیاسی بوده و اولین گام برای پایان دادن به معافیت از مجازاتی است که رهبران سیاسی و نظامی اسرائیل تاکنون از آن برخوردار بودهاند.
- مسئولیت حقوقی 125 کشور
مارینیلو تاکید کرد که 125 کشور طرف دیوان کیفری بینالمللی موظفند نتانیاهو و گالانت را در صورت آمدن به کشورهایشان دستگیر کنند.
او اظهار داشت: این وضعیت به طور جدی بر توانایی نتانیاهو برای ایفای نقش به عنوان نخست وزیر تأثیر میگذارد. به عنوان مثال، او نمیتواند به کشورهای اتحادیه اروپا یا کشورهای عضو شورای اروپا سفر کند.
- پروندههایی در سطح ملی و اجرا در بلند مدت
مارینیلو اظهار داشت که پروندههای جنایات جنگی میتواند علیه مقامات اسرائیلی در سطح ملی نیز تشکیل شود.
وی تصریح کرد که اجرای این تصمیم در کوتاه مدت دشوار است، اما میتواند در میان مدت و بلندمدت اجرا شود، به ویژه زمانی که نتانیاهو بر سر کار نیست.
- تلاش اسرائیل برای بیاعتبار کردن دادگاه با شکست مواجه شد
دکتر هایدی متیوز از دانشکده حقوق آزگود نیز اظهار داشت: تلاشهای اسرائیل برای بیاعتبار کردن دادگاه در روند تصمیمگیری، ناموفق بوده است. دیوان کیفری بینالمللی علیرغم فشار اسرائیل موفق شد یک تصمیم قانونی بگیرد. با این حال، نحوه واکنش کشورها به این تصمیم برای اثربخشی دادگاه بسیار مهم است.
- تاثیر تغییر سیاسی
متیوز تصریح کرد که دستگیری مقامات اسرائیلی به دلیل تغییرات سیاسی بوده است.
او گفت: نتانیاهو با اتهامات فساد در کشور مواجه است. این وضعیت ممکن است در صورت از دست دادن قدرت، احتمال محاکمه او در دادگاه های بین المللی را افزایش دهد.
- حمایت بین المللی و نگرش ایالات متحده
دکتر آلونسو گورمندی، مدرس در LSE تاکید کرد که حمایت کشورهای غربی از تصمیم دیوان کیفری بینالمللی مهم است. اینکه چگونه کشورهایی مانند آلمان و انگلیس این تصمیم را اجرا خواهند کرد، موضوع مهمی است. اما اعلام شد که از آنجایی که ایالات متحده آمریکا عضو دیوان بین المللی کیفری نیست، از این تصمیم تبعیت نخواهد کرد و حتی ممکن است دادگاه را تحریم کند.
- نتیجه مبارزه طولانی
گورمندی با بیان اینکه این تصمیم نتیجه تلاش چندین دهه ملت فلسطین برای عدالت است، گفت: این تصمیم نقطه عطفی در مبارزات مردم فلسطین برای آزادی از طریق مکانیسم های بین المللی است.
در نتیجه، به نظر میرسد این تصمیم دیوان کیفری بین المللی در تاریخ حقوق بین الملل از نظر پاسخگویی رهبران اسرائیل جایگاه مهمی داشته باشد. اما امکان سنجی و تاثیرگذاری این تصمیم به اراده سیاسی کشورها و همکاری بین المللی بستگی دارد.