Извозот на стоки од Турција во вториот квартал од годината порасна за 8,5 отсто, надминувајќи го просечниот раст од 5,9 отсто забележан кај земјите од Г20 во истиот период, покажуваат податоците на Организацијата за економска соработка и развој (ОЕЦД), јавува Анадолу.
Извозот на стоки од земјите од Г20 порасна за 5,9 отсто, врз основа на сезонски приспособените податоци изразени во тековни долари, додека увозот на стоки се зголеми за 6,7 отсто.
Извозот на стоки од Турција во првиот квартал се намали за 1,8 отсто, но во вториот квартал порасна за 8,5 отсто, надминувајќи го просекот на Г20 за 2,6 процентни поени.
Вредноста на извозот на стоки од Турција се зголеми од 67,3 милијарди долари во првиот квартал на 73 милијарди долари во вториот квартал, според сезонски приспособените податоци.
Меѓу земјите од Г20, Индија забележа најголем раст на извозот на стоки од 20,4 отсто, по што следуваат Јужна Кореја со раст од 19,3 отсто, Канада со 13,5 отсто и Мексико со 12,2 отсто.
Растот на извозот на стоки од Турција од 8,5 отсто во вториот квартал го надмина растот во Австралија од 8,4 отсто, Обединетото Кралство од 6,6 отсто, Кина од 4,7 отсто, САД од 3,9 отсто, ЕУ од 3,9 отсто, Бразил од 3,7 отсто, Германија од 2,1 отсто, како и Франција и Италија, каде што извозот порасна за 1,8 отсто.
Позитивните изгледи во надворешната трговија на Турција се одразија и врз извозот на услуги.
Додека извозот на услуги во земјите од Г20 се зголеми за 3,4 отсто, а увозот за 2,5 отсто, извозот на услуги од Турција во вториот квартал порасна за 7,6 отсто, по падот од 7,3 отсто во првиот квартал.
Увозот на услуги во Турција во вториот квартал се зголеми за 0,3 отсто, според прелиминарните податоци на ОЕЦД.
Арзу Ал, професорка по меѓународна политичка економија на Универзитетот Мармара, за Анадолу изјави дека растот на увозот и извозот на стоки кај земјите од Г20 покажува дека побарувачката во глобалната економија сè уште не ослабела целосно.
„Трговијата со компјутери, полупроводничка опрема, електроника и машини се зголеми, што сигнализира дека производството и инвестициите продолжуваат, додека трговијата со услуги порасна благодарение на транспортот, патувањата и дигиталните услуги“, рече таа.
Таа истакна дека војната меѓу Русија и Украина, конфликтот на Блискиот Исток, нестабилноста на цените на енергијата и неизвесноста во трговските политики ги одржуваат глобалните изгледи кревки, па прелиминарните податоци треба да се гледаат како силен, но ранлив раст, а не како дефинитивен знак за одржливо закрепнување.
„Трговскиот протекционизам го менува правецот, трошоците и составот на трговијата“, рече таа. „САД, ЕУ, Кина, Индија и другите големи економии ги штитат стратегиските сектори преку царини, субвенции, извозни контроли и поттикнување на домашното производство.“
Ал наведе дека компаниите ги диверзифицираат набавувачите, пренесуваат дел од производните фази во други земји и бараат алтернативни пазари, што води кон натамошна геоекономска фрагментација и покрај растечкиот обем на глобалната трговија.
„Сегашното забрзување не е знак за враќање кон слободната трговија, туку кон нова трговска структура што сè повеќе ја обликуваат безбедносните прашања, стратегиската зависност и индустриските политики поддржани од државите“, истакна таа.
Во денешниот глобален економски поредок, растот на трговијата и зајакнувањето на протекционизмот не се меѓусебно исклучиви процеси.
Таа спомена дека зголемената конкуренција во глобалната трговија меѓу Кина, САД и ЕУ не значи дека Турција нужно треба да избере еден од овие центри, туку ѝ нуди можности да ја искористи конкуренцијата меѓу нив.
Ал истакна дека Царинската унија на Турција со ЕУ е значајна предност и дека нејзината измена би отворила нови трговски и инвестициски можности за двете страни, имајќи предвид дека Турција е петтиот најголем трговски партнер на блокот, додека ЕУ учествувала со 42,7 отсто во извозот на стоки од Турција минатата година.
„Средниот коридор стана поважен со војната меѓу Русија и Украина и другите геополитички конфликти, а преземени се чекори за искористување на тоа, бидејќи зајакнувањето на логистичката инфраструктура, воспоставувањето стратегиски производствени капацитети и обезбедувањето диверзификација на пазарите се клучни за економската безбедност на Турција, што ја прави трговската политика сè подиректно поврзана со надворешната политика и безбедносната стратегија“, рече таа.
Ал наведе дека секторските податоци покажуваат оти производствената и инвестициската побарувачка се зголемиле во вториот квартал, поттикнати од растот на увозот на електроника, полупроводничка опрема, машини и високотехнолошки производи.
Таа спомена дека ценовните ефекти одиграле клучна улога во растот на увозот на енергија, но очекувањата за нови царини, извозни контроли и други трговски ограничувања довеле до складирање залихи и забрзано реализирање на дел од увозот во некои економии.
„Зголемувањето на увозот од 6,7 отсто е комбинација од закрепнувањето на глобалната побарувачка и однапред реализираните набавки поттикнати од трговската политика“, рече таа.
„Наредните квартали ќе го покажат релативното влијание на овие два фактора“, додаде таа.
