ANKARA - HALİT GÜLŞEN
Yardıma muhtaç insanların durumu, 19 Ağustos Dünya İnsani Yardım Günü vesilesiyle bir kez daha uluslararası kamuoyunun gündemine geldi. Gelişmekte olan 91 ülkede devam eden çatışmalar ve ekonomik sıkıntılar nedeniyle yaklaşık 1,5 milyar insan yoksulluk içinde yaşıyor. Uluslararası kuruluşlar ve ülkeler, beslenme, sağlık, ve eğitim gibi temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanan bu insanlara yardım ulaştırırken Türkiye de son yıllarda bu süreçte önemli rol üstlenmeye başladı.
Acil insani yardımlarda dünya dördüncüsü olan Türkiye, son aylarda Gazze ve Irak'a yaptığı acil insani yardımlarla ihtiyaç sahiplerine destek vermeye devam ediyor. Somali'den Bosna Hersek'e, Irak'tan Kırım'a, Gazze'den Suriye'ye kadar 150'den fazla ülkede sürdürdüğü insani yardım çalışmalarıyla ön plana çıkan Türkiye, son aylarda yardım çalışmalarını Gazze ve Irak'ta yoğunlaştırdı.
Sadece yabancı ülkelerde değil kendi sınırları içinde de insani yardım faaliyetlerini artıran Türkiye, Kızılay aracılığıyla 2014'ün ilk 7 ayında 2 milyon 870 bin 633 ihtiyaç sahibine ulaştı. Türkiye, ilk kez 2016'da düzenlenecek Dünya İnsani Yardım Zirvesi'ne de ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor.
Türkiye'den insani yardım atağı
İnsani yardımlarla 150'den fazla ülkeye ulaşan ve geçtiğimiz yıl yayınlanan Küresel İnsani Yardım Raporu'na göre acil insani yardımlarda dünya dördüncüsü olan Türkiye, özellikle son aylarda Irak'a ve İsrail saldırısı altındaki Gazze'ye yönelik yardımlarıyla ön plana çıkıyor.
İsrail'in Gazze'ye yönelik saldırılarının ardından bölgeye yardımlarını hızlandıran Türkiye, son iki ayda Gazze'ye 8 milyon dolarlık insani yardımda bulundu. Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA), Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) ve Kızılay aracılığıyla bölgeye ulaşan Türkiye, elektrikten gaza, ilaçtan temel gıda malzemelerine, battaniyeden çocuk mamasına kadar birçok farklı kalemde yardımlarını Gazze'ye gönderdi. İnsani yardıma ek olarak son bir haftada Gazze ile kurulan hava köprüsü sayesinde özellikle ağır yaralılar olmak üzere çok sayıda Gazzeli, Sağlık Bakanlığı ekipleri tarafından Türkiye'ye getirilerek tedavi altına alındı.
Türkiye, Gazze'de yaşanan zor durumla eş zamanlı olarak Irak'ta artan çatışmalardan etkilenen binlerce insana da yardım ulaştırdı. Irak'a son iki ayda 102 tır insani yardım malzemesi gönderen Türkiye, bu süreçte özellikle göç etmek zorunda kalan Türkmenlere yönelik ciddi insani yardımlarda bulundu.
Türkiye, 8 milyon dolar yardımda bulunduğu Türkmenlerin yanı sıra IŞİD tehdidi karşısında dağlara kaçmak zorunda kalan Yezidilere de yardım ulaştırdı.
Suriye'deki iç savaştan kaçan ve sayıları yıl sonuna kadar 1 milyona ulaşması beklenen Suriyeli mülteciler, Türkiye'nin çeşitli şehirlerde kurduğu kamplarda misafir ediliyor.
Türkiye'deki yardımlar da artıyor
Türkiye, 150'den fazla ülkeye insani yardım gönderirken kendi sınırları içindeki ihtiyaç sahiplerine de Kızılay aracılığıyla ulaşıyor.
2014'ün ilk yedi ayında Türkiye'de 2 milyon 870 bin 633 ihtiyaç sahibine ulaşan Kızılay, eğitim, sağlık, beslenme gibi birçok alanda ihtiyaç sahiplerine insani yardımda bulundu.
Hem yurt dışı hem de yurt içinde yoğun olarak insani yardım faaliyetlerinde bulunan Kızılay, 2014'ün ilk 7 ayında Türkiye'de 62 afet müdahale çalışmasında bulunarak, 18 bin 154 afetzedeye insani yardım gönderdi.
3 huzurevinde 996 yaşlıya güvenli bir yaşam alanı sağlayan Kızılay, bünyesindeki 6 öğrenci yurdunda 2 bin 524 öğrenciyi misafir ederek eğitimlerine devam etmelerine yardımcı oldu. Türkiye genelindeki 11 aşevinde 1 milyon 593 bin 119 muhtaç kişinin beslenme ihtiyacını karşılayan Kızılay, 359 bin 631 kişiye ayni yardımda bulundu, 767 bin 280 ihtiyaç sahibine ise et dağıtımı yaptı.
Kızılay, aynı zamanda 100 bin 623 kişiye gıda yardımı, 5 bin 343 kişiye zekat yardımı, 105 engelliye tekerlekli sandalye yardımı, 24 bin 750 kişiye adak kurbanı yardımı, 13 bin 29 kişiye giysi yardımı, bin 607 kişiye Kızılay Kart yardımı, bin 500 ihtiyaç sahibine de engelli rehabilitasyonu yardımında bulundu.
İnsani Gelişme Raporu
BM Kalkınma Programı tarafından hazırlanan İnsani Gelişme Raporu'na göre, gelişmekte olan 91 ülkede yaklaşık 1,5 milyar insan yoksulluk içinde yaşıyor.
Rapora göre 1,5 milyar insan, beslenme, eğitim, sağlık gibi temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorluk çekerken dünyadaki yoksullara sağlanan temel sosyal güvenlik yardımları, küresel Gayri Safi Yurtiçi Hasılanın (GSYİH) yüzde 2’sinden daha azına denk düşüyor.
Yoksulluğu gidermek için küresel işbirliği çağrısı yapılan raporda, yoksulluğu ve yoksulluk riskini azaltmanın 2015 sonrası kalkınma gündeminin temel hedeflerinden biri olması gerektiği vurgulandı.
İnsani yardım çalışanlarının zorlu görevi
İhtiyaç sahiplerine gerekli ihtiyaçların ulaştırılmasında en zorlu görev ise insani yardım çalışanlarına düşüyor. Irak, Suriye, Gazze, Orta Afrika Cumhuriyeti, Somali gibi iç savaşların ve çatışmaların yaşandığı bölgelerde ihtiyaç sahiplerine insani yardım ulaştırmak için canlarını ortaya koyan çalışanlar, bazen evlerine geri dönemiyor.
BM verilerine göre son 10 yılda 900'dan fazla insani yardım çalışanı, görev sırasında yaşamını yitirdi. Geçen yıl, saldırılarda öldürülen insani yardım çalışanlarının sayısı bir önceki yıla oranla yüzde 66 oranında artarak 155'e yükseldi.
Dünya İnsani Yardım Zirvesi
Türkiye, 2016'da ilk kez düzenlenecek Dünya İnsani Yardım Zirvesi'ne ev sahipliği yaparak bu alandaki öncü rolünü daha da pekiştirmeyi amaçlıyor.
Zirvede uluslararası insani hukuk, insani müdahale ve yardımlar alanında geleceğin gündeminin belirlenmesi, ayrıca bu alanda uluslararası hukuku ve uygulamayı güçlendirici norm oluşturulması hedefleniyor. Şu ana kadar 90 üye ülkenin yanı sıra sivil toplum, özel sektör ve BM temsilcileri zirve için desteklerini sundu.
İstanbul’un tarihsel özelliklerinin ve lojistik yeteneklerinin yanı sıra Türkiye’nin özellikle insani alanda uluslararası, bölgesel ve ulusal düzeylerde sağladığı önemli katkıları, zirvenin İstanbul'da düzenlenmesinde önemli rol oynadı.
İnsani Yardım ve Çalışanları Günü
19 Ağustos, BM Genel Kurulu'nda 2008'de alınan kararla Dünya İnsani Yardım Günü olarak kabul edildi.
19 Ağustos 2003'de Bağdat'taki BM merkezi yakınlarında bir aracın havaya uçurulması sonucu BM Genel Sekreteri'nin Irak Özel Temsilcisi Sergio Vieira de Mello'nun da aralarında bulunduğu 21 kişi yaşamını yitirmişti. BM, 19 Ağustos'u görevi başında yaşamını yitiren yardım görevlilerine adadı.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
