ERFURT
Thüringen Eyalet Meclisi’nde, Almanya’da 8’i Türk 10 kişiyi öldüren terör örgütü NSU üyelerinin işlediği cinayetlerin araştırılması için 26 Ocak 2012 tarihinde kurulan NSU Araştırma Komisyonu’nca hazırlanan rapor Birgit Diezel'e sundu.
Diezel, Thüringen Eyalet Meclisi'nde düzenlenen basın toplantısında, kurulan araştırma komisyonun NSU tarafından işlenen ve Almanya’yı sarsan cinayetler serisine Thüringen eyaletinin bir cevabı olduğunu söyledi.
Söz konusu cinayetlerin işlenmesinde çok sayıda soru işaretinin bulunduğuna ve bu sorulara cevapların beklendiğine işaret eden Diezel, yaptıkları çalışmalarla cinayetlerin aydınlatmasına katkı sağlamak istediklerini kaydetti.
Komisyonun çalılşmalara başladığında, NSU’nun köklerinin Thürigen eyaletinde olmasından dolayı ölenlerin yakınlarına karşı büyük sorumluluk taşındığının bilincinde olduğunu belirten Diezel, "Bu rapor ölenlerin yakınlarına ve Köln’de 2004 yılında yapılan bombalı saldırıda yaralananlara bir özür teşkil ediyor" ifadesini kullandı.
''Şüphelenmelerden ve uzun süren empati eksikliğinden dolayı ölenlerin yakınlarından bağışlamalarını diliyorum’’ diyen Diezel, sözlerini şöyle sürdürdü:
‘’Bu çalışma NSU Araştırma Komisyonu için dev bir görevdi. 2,5 yıl yoğun bir çalışmada komisyon bin 898 sayfalık bir rapor hazırladı. Toplam 68 toplantıda 123 tanık dinlendi. Bunların yanı sıra kapsamlı belgeleri inceledi. Eyalet hükümeti komisyona 11 bin 881 dosya verdi.’’
Tüm parlamenterlerin NSU’nun işlediği suçların aydınlatılmasına katkı sağlamak için elinden geleni yapacağını vurgulayan Diezel, ‘’NSU Araştırma Komisyon’un çalışması, devletin yaptığı işlerin sorgulanması gerektiğinin ve parlamento kontrolünün ne kadar önemli olduğunu gösterdi. Thüringen Eyalet Meclisi her zaman aşırı sağa ve yabancı düşmanlığa kararlılıkla karşı çıkacak’’ diye konuştu.
Soruşturmadaki hatalara dikkati çekti
NSU Araştırma Komisyon Başkanı Dorothea Marx ise NSU üyelerinin polis tarafından aramaları sırasında ürkütücü şekilde büyük hatlar yapıldığını belirterek, "Soruşturma makamlarının büyük hata yapmasından dolayı NSU tarafından işlenen cinayetler engellenemedi" dedi.
Marx, 1998 yılında bir garajda yapılan aramalarda bombanın bulunmasından sonra NSU üyesi Uhe Böhnhardt’ın tutuklanabileceğini ancak bunun yapılmadığını kaydetti.
Polisin doğru davranması durumunda olayların seyrinin büyük bir ihtimalle farklı olacağını vurgulayan Marx, ‘’Thüringen eyaleti, özel bir sorumluluk taşıyor. Thüringen eyaletinde NSU üçlüsünün aranması ciddiye alınmadı’’ diye konuştu.
Dorothea Marx, NSU üyelerinin cinayet işlemeden önce bulunabilme olasılığının bulunduğunu kaydetti.
Aşırı sağcı muhbirlere maddi destek
Sol Partili komisyon üyesi Katherina König de hazırladıkları raporda, olayları ayrıntılı şekilde inceleyerek hatları, hatalı tutumlara ve sabotaj suçlamalarına kadar başarısızlıkların tespit edildiğini vurguladı.
"NSU'ya destek veren aşırı sağ ağının mahkemede yargılananlar ve bilinen destekçilerden daha fazla" diyen König, bu ağın daha derinden incelenmesinin önemli olduğunu söyledi.
Ülkenin iç istihbarat servisi Anayasayı Koruma Teşkilatı’nın muhbirler kullanmasını da eleştiren König, aşırı sağcılar arasından muhbirlerin seçildiğini ve bunlara para verildiğini, böylece aşırı sağ grupların desteklendiğini kaydetti.
İstihbarat servisinin muhbirleri kullanılması konusunun kontrol altına alınması için sınırların çizilmesi gerektiğini belirten König, ‘’Kaynakların korunması kurbanların korunmasının önüne geçmesi bizi şaşırttı. Bu tamamen demokrasi ve hukuk devletiyle bağdaşmıyor’’ ifadesini kullandı.
Irkçılıkla mücadele edilmesini istedi
Raporda cevaplanamayan birçok sorunun bulunduğunu belirten König, Alman polis Michel Kiesewetter’in cinayetinin yeniden araştırılması ve organize suçlarda aşırı sağcı yapının da soruşturulması gerektiğini belirtti.
König, 4 Kasım 2011’de bir Uwe Böhnhardt ve Uwe Mundlos’un ölü bulunduğu karavanın hızlı bir şekilde başka bir yere götürülmesi ve olay mahallinin güvenlik şeridine alınmamasının akıllara farkı sorular getirdiğini vurguladı.
Irkçılığın sebepleriyle mücadele edilmesini isteyen König, bu konuda bir komisyon kurulmasının diğer partilerden onay almasının sevindirici olduğunu ifade etti.
Sabotaj yapıldığı suçlaması haklıdır
Sosyal Demokrat Partili (SPD) komisyon üyesi Birgit Pelke de Thüringen eyaletinde güvenlik birimleri arasındaki sorunlara dikkati çekerek, ''Sadece iç istihbarat servisinin değil, polis, savcılık ve ilgili bakanlar da başarısız oldu. Anayasayı Koruma Teşkilatı ile polis arasında işbirliği yapılmadı" şeklinde konuştu.
Güvenlik birbirini engellediği veya birbirini engellemek istediğini ifade eden Pelke, bu durumda sabotaj yapıldığı suçlamasının olağan olduğunu bildirdi.
Ölenler anısına anıt yapılmasını istedi
Komisyonun her şeyi aydınlatamadığını vurgulayan Pelke, tanık olarak dinlenenlerin hatırlamaları gerekenler hakkında konuşmadıklarına dikkati çekti.
Pelke, "NSU üyelerinin köklerinin Thüringen eyaletinde olması, bunların bu eyalette sosyalleşmesi ve burada radikalleşmesinden dolayı Thüringen'de ölenler anısına bir anıt yapılmalı" dedi.
Hür Demokrat Partili (FDP) komisyon üyesi Heinz Untermann da tanık olarak dinlenen çok sayıda kişinin ‘’Ben hatırlamıyorum’’ şeklinde cevap vermesinin kabul edilemez olduğunu söyledi.
NSU üyeleri Uwe Böhnhardt ve Uwe Mundlos, 4 Kasım 2011'de bir banka soygunu gerçekleştirdikten sonra polisin takibinden kurtulmak için saklandıkları karavanda ölü bulunmuş, terör örgütü üyelerinin intihar ettikleri öne sürülmüştü.
Aynı gün Zwickau kentinde NSU'nun üçüncü üyesi Beate Zschaepe'nin, en son kiraladıkları evi de delilleri yok etmek amacıyla kundakladığı iddia ediliyor.
Münih Yüksek Eyalet Mahkemesi'nde görülen davada, NSU terör örgütünün hayattaki tek üyesi Beate Zschaepe ile örgüte yardım ve yataklık yapan 4 kişi yargılanıyor.
Muhabir: Erbil Başay
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
