FRANKFURT - Abdulselam Durdak
Uluslararası ekonomi kuruluşlarının uzmanları, Avro Bölgesi'ndeki düşük enflasyonun deflasyon riskine yönelmediğini ancak bu durumun Avrupa Merkez Bankası'nın (ECB) ocak ayı toplantısında devlet tahvili alımı programını duyurmasına yol açabileceğini düşünüyor.
Avro Bölgesi'nde enflasyon aralık ayında yüzde -0,2'ye geriledi. Avro Bölgesi'nde 2009 yılının eylül ayından bu yana ilk kez eksiye inen enflasyonla birlikte, Avro Bölgesi resmi olarak deflasyona girmiş oldu.
Faizleri yüzde 0,05'le tarihi seviyesine kadar düşüren ECB parasal genişleme konusunda daha kararlı davranmaya zorlanması ve çok düşük enflasyona karşı yeni planlar uygulamaya sokması kamuoyunda gündeme geldi.
Almanya'da bir ekonomi gazetesine konuşan ECB Başkanı Mario Draghi, Avrupalı siyasetçilerin ekonomide gereken reformları uygulamaya sokması konusunda çağrıda bulunmuştu.
Draghi, fiyat istikrarını yakalamaya ilişkin risklerin 6 ay önceye göre daha yüksek olduğunu belirtirken, uzun süreli düşük enflasyonun devam etmesi durumunda bu yılın başlarında alınacak önlemlerin miktarının, hızının ve kompozisyonun değişebileceği sinyallerini vermişti. Bu durum Draghi'nin devlet tahvili alımını başlatacağı yönünde yorumları gündeme getirdi.
Öte yandan, Almanya'da hükumetin ve Almanya Merkez Bankası (Bundesbank) Başkanı Jens Weidmann'ın bu seçeneğe karşı çıktığı biliniyor.
AA muhabirinin sorularını yanıtlayan uluslararası kuruluşların ekonomistleri, Avro Bölgesi'ndeki düşük enflasyonun, deflasyon riskine yönelmediği ancak bu durumun ECB'nin devlet tahvili alımı programını başlatmasında etkili olabileceği görüşünde birleşti.
Ekonomistler ayrıca, Almanya hükumeti ve Bundesbank'ın ECB'nin söz konusu programına şüpheli yaklaştığını dile getirdi.
Weidmann, devlet tahvil alımına karşı
HSH Nordbank Avro Bölgesi ve Gelişen Piyasalar Başekonomisti Dr. Cyrus de la Rubia, Avro Bölgesi'nde düşük enflasyonun devam etmesini ancak sürekli bir deflasyon olmasını beklemediklerini söyledi.
Düşen petrol fiyatlarının enflasyon üzerinde ani bir olumsuz etki yapsa da düşük petrol fiyatlarının yanı sıra zayıf avronun da ekonomik aktiviteye olumlu etki yapacağını dile getiren Rubia, "Dolayısıyla kapasite kullanım oranı da olumlu etkilenecek. Bu enflasyonu dengeleyebilir ve deflasyonu önleyebilir" dedi.
Deflasyon riskini çok yakın bir risk olarak görmediklerini belirten Rubia, ECB'nin çok düşük enflasyona yakında tepki vereceğine işaret ederek, "Biz bunu uzun süredir bekliyoruz ve daha düşük enflasyon rakamları ECB'nin bu yeni nicel genişleme olasılığını artırıyor. Bankanın, 22 Ocak'taki toplantısında daha somut bir açıklama yapmasının muhtemel olduğunu düşünüyoruz" diye konuştu.
Bundesbank'ın ve Alman hükümetinin ECB'nin devlet tahvil alımına karşı tutumunu da değerlendiren Rubia, şöyle devam etti:
"Bundesbank Başkanı Sayın Weidmann devlet tahvil alımına çok karşı. Ancak Bundesbank Yönetim Kurulu Üyesi Sabine Lautenschlaeger ise devlet tahvili alımına değil ancak sadece zamanlamasına karşı şüpheci yaklaşıyor gibi görünüyor. Federal Maliye Bakanı Wolfgang Schauble ise, ECB'nin bağımsız para politikalarına müdahale etme konusunda istekli olmamasını ele alırsak, kendisinin eleştirel ancak agresif olmayan bir tutumu var."
Bölge deflasyona sürüklenebilir
Berenberg Kıdemli Ekonomisti Dr. Christian Schulz da uzun süreli düşük enflasyonun Avro Bölgesi’ni deflasyona sürükleyeceğini düşünmediğini ifade etti.
Enflasyonun pozitif seviyelere geri döneceğini aktaran Schulz, "Petrol fiyatlarının yılılık bazda düştüğü bir yılda, enflasyon pozitif seviyelere geri dönecektir. Aralık ayında çekirdek enflasyon değişmedi. Önemli olan Avro Bölgesi'ndeki toparlanmanın ciddiyetle devam etmesidir" dedi.
Schulz, negatif enflasyon oranlarının ECB'nin parasal genişlemeyi savunmak için işini daha da kolaylaştıracağını, ancak enflasyon beklentilerinin şu an baskı altında olduğunu dile getirdi.
ECB'nin devlet tahvili alımına başlayabileceğine işaret eden Schulz , "Yüzde 80 ihtimalle ECB 5 Mart'ta şirket tahvili alımını ve yüzde 65 ihtimalle de devlet tahvili alımını duyuracak" dedi.
Schulz, Almanya ve Bundesbank'ın ECB'nin olası devlet tahvili alımı programında tutumuna ilişkinse, "Bundesbank, petrol fiyatı şokunu bir tür teşvik programı olarak yorumladığından dolayı duruşunu değiştirmeyecek. Ancak bu konuda oy birliği sağlanmamış olabilir. Berlin yönetimi ise, ECB'ye ilişkin eleştiriyi sınırlayacak enflasyon konusunda daha az endişeli olacak" ifadesini kullandı.
Enflasyondaki aşağı yönlü baskılar, enerji fiyatlarından kaynaklandı
ING Group Avro Bölgesi Başekonomisti Peter Vanden Houte ise enflasyonun eksiye dönmesine karşın enflasyondaki aşağı yönlü baskının enerji fiyatlarından kaynaklandığını dile getirdi.
ECB'nin özellikle uzun süreli düşük ya da negatif enflasyon oranının enflasyon beklentilerinde aşağı yönlü ayarlamalara sebep olabileceği konusunda endişeli olduğunu vurgulayan Houte, piyasanın gelecekteki enflasyon beklentilerine bakıldığında bu beklentilerin gerçekleştiğini aktardı.
Houte, düşük enflasyon verilerinin ardından ECB'nin nicel genişleme ve devlet tahvili alımının şu an daha mümkün göründüğünü ve bankanın belli bir miktar açıklamasa bile, 22 Ocak'ta devlet tahvili alımı programını duyurmasını beklediklerini ifade etti.
Houte, Almanya ve Bundesbank’ın tutumuna ilişkin ise şunları kaydetti:
"Almanya özellikle kredi riskinin ortak olmasından endişe ediyor, çünkü ECB'nin bilançosundaki aktiflerin kredi riski üye ülkeler arasında paylaşılıyor. Bu yüzen ECB, devlet tahvillerinin satın alımına ilişkin bir plan düşünüyor gibi görünüyor, ancak devlet tahvilindeki kredi riskinin hangi üye ülkenin merkez bankasında kalacağı soru işareti. Başka bir deyişle, örneğin eğer İspanya'nın tahvilleri alınacaksa kredi riski İspanya Merkez Bankası tarafından alınacak. Bence, bu söz konusu programı daha az güvenilir yapabilir ancak aynı zamanda bu Almanya tarafından daha kabul edilebilir bu durum."
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
