TÜİK bu yıl 93 konuda istatistik üretecek

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) Başkanı Yinal Yağan, "25 Nisan Türkiye İstatistik Günü" dolayısıyla AA muhabirine yaptığı açıklamada, Mustafa Kemal Atatürk'ün, Kurtuluş Savaşı sonrasında güçlü bir Türkiye yaratmak için ihtiyaç duyulan verileri modern ve bilimsel yöntemlerle sağlayacak bir yapı oluşturulmasını öngördüğünü söyledi.

25 Nisan 1926'da "Merkezi İstatistik Dairesi" adıyla bugünkü TÜİK'in kurulduğunu dile getiren Yağan, kurumun ilk yıllarında 17 kişilik kadro ve kısıtlı bütçeyle Cumhuriyet döneminin ilk nüfus, ziraat ve sanayi sayımını yaptığını, evlenme ve fiyat istatistiklerinin düzenlenmesiyle istatistik yıllıklarının yayımlanmasına başlandığını bildirdi.

Yağan, TÜİK'in sağladığı verilerin, Türkiye'nin bilgi toplumuna dönüşüm çalışmalarında önemli rolü olduğuna işaret ederek, "Merkezi İstatistik Dairesinin 1926'da kurulmasıyla Türkiye'de bilimsel temel ve ilkelere bağlı olarak istatistik hizmetlerinin yürütülmesi uzman bir kuruluşun sorumluluğuna verilmiştir. İstatistik konusunda çok ileri düzeyde olan ülkelerde bile istatistik teşkilatlarının kuruluşu daha sonraki yıllara rastlamaktadır. Bu nedenle TÜİK'in kuruluş yıl dönümü olan 25 Nisan, her yıl Türkiye İstatistik Günü olarak da kutlanmaktadır." diye konuştu.

"TÜİK, karar alıcılara ışık tutuyor"

Merkezi İstatistik Dairesinin yıllar içinde değişen isimler alarak 1962'den itibaren Devlet İstatistik Enstitüsü olarak çalışmalarını yürüttüğünü hatırlatan Yağan, değişen ihtiyaçlar paralelinde 1930, 1956, 1962, 1984, 1989 ve 1990'da çıkarılan kanun veya kanun hükmünde kararnamelerle kurumun yapısında ve görevlerinde değişiklikler yapıldığını ifade etti. Kurumun, Türkiye İstatistik Kanunu ile 2005 yılında Türkiye İstatistik Kurumu adını aldığını ve dönemin gereklerini karşılayacak biçimde yapılandırıldığını vurgulayan Yağan, bu kapsamda TÜİK'in faaliyetlerinin, istatistik üretimi ve ülke istatistik sisteminin koordinasyonu olarak belirlendiğini anlattı.

Yağan, TÜİK'in, ülkede resmi istatistiklerin üretiminden, diğer kurum ve kuruluşlar tarafından yürütülen resmi istatistik faaliyetlerinin koordinasyonundan sorumlu olduğunu belirterek, şöyle konuştu:

"Bir ülkenin gelişmesine yönelik doğru politikaların belirlenmesi için en önemli unsurlardan biri, 'doğru ve zamanlı bilgi'ye sahip olmaktır. Bilimsel metodlarla elde edilmiş güvenilir istatistikler olmaksızın doğru kararlar alınması, kısa veya uzun vadeli planlar yapılması düşünülemez. Bu doğrultuda TÜİK, resmi istatistikleri konsolide ederek raporlamakta ve karar alıcılara doğru stratejiler üretilmesi konusunda ışık tutmaktadır. 2005 yılından itibaren Türkiye İstatistik Kanunu ile katılımcı, paylaşımcı ve iş birliğine dayalı planlı bir istatistik üretim sürecinin uygulanması için başlatılan Resmi İstatistik Programı başarıyla uygulanmaktadır."

"Anketler sırasında yaşanan ilginç olaylar"

TÜİK'in son dönemdeki çalışmaları hakkında bilgi veren Yağan, bu yıl 93 konuda haber bülteni yayımlamayı planladıklarını söyledi. 2018'de yayımlananlara ilaveten 15 haber bülteni daha yayımlayacaklarını dile getiren Yağan, "İş Organizasyonu ve Çalışma Zamanı Düzenlemeler" isimli haber bülteninin ise ilk kez açıklanacağını bildirdi.

Yağan, TÜİK'in anket çalışmalarının, hane ve iş yerleri bazında 26 bölge müdürlüğüyle gerçekleştirildiğini, cevaplayıcıları belirlemek için örnekleme yönteminin kullanıldığını bildirdi.

Cevaplayıcılara anket öncesinde, TÜİK bölge müdürlüklerince mektup gönderildiğini ve ön bilgilendirme yapıldığını anlatan Yağan, şunları kaydetti:

"Anketlerimizin cevaplanma oranı yüksek olmakla birlikte, alanda bazı sorunlar da yaşanabiliyor. Anketleri geçerli bir mazereti olmaksızın, belirlenen şekil ve sürede vermeyen, eksik veya hatalı verenler hakkında TÜİK Kanunu'nun ilgili maddesi gereğince idari para cezası uygulanıyor. Anketörlerimiz, ankete cevap vermek istemeyenlerle veya kendilerine kapıyı açmayanlarla da karşılaşıyor. Konusunda eğitimli ve yetişmiş anketörlerimiz, bu tip durum ve sorunları ivedilikle çözüyor."

Anket çalışmaları yapılırken coğrafi koşullar nedeniyle bazı belde ve köylere ulaşımda sıkıntılar yaşanabildiğini belirten Yağan, bu sorunların ilgili kamu kurumlarıyla yapılan iş birliğiyle çözüme kavuşturulduğunu dile getirdi.

Yağan, çalışmalar sırasında zaman zaman ilginç hadiseler de yaşandığını söyleyerek, "Anket yapmak için gidilen bir hanede çıkan yangın sonucu, orada yaşayan yaşlı çift mağdur olmuştu. TÜİK bölge müdürlüğü personeli, yardım kampanyası düzenleyerek bir nebze de olsun hane halkının yüzünü güldürdü." dedi.